Skriebels

Oude Wijsheden voor een Nieuwe Tijd - Zoeken

Heilige Franciscus van Assisi - 4 oktober

Franciscus van Assisi

° 5 juli 1182 - † 3 oktober 1226
Ordestichter van de Franciscanen of Minderbroeders
Heraut van de vrede
Patroon van een leefbare wereld

De Heilige Franciscus werd in 1182 geboren in Assisi, in de Italiaanse landstreek Umbrië.
Zijn vader was een rijk lakenhandelaar.
Mogelijk was Franciscus in zijn jeugd al een creatief en fijngevoelig mens.

De Heilige Franciscus van Assisi wijdde zich aan de liefde, streefde naar de ridderslag en gedroeg zich bij tijd en wijle als minnezanger of troubadour.

Na een jeugd vol rijkdom bekeerde hij zich tot een leven van armoede, naar het woord van Christus:

Geef al uw bezittingen aan de armen en volg Mij.

Zelf bedelde hij zijn dagelijks voedsel bij elkaar, daarvan delend met anderen die nog minder hadden dan hij. Vanaf dat moment werd zijn enige geliefde 'Vrouwe Armoede'.

De Heilige Franciscus van Assisi stichtte een monnikenorde die zich wijdde aan de zorg voor armen en zieken. Strikte armoede was zeer lang het kenmerk van de orde der Franciscanen.

Toen zijn medebroeders eens een klein huisje hadden gebouwd om tenminste enige bescherming tegen wind, regen en zon te hebben, klom Franciscus op het dak en begon pannen naar beneden te gooien tot ze beloofden het huis weer af te breken.
Elke vorm van bezit was Franciscus een gruwel.

De vrouwelijke tak van de Franciscanen werd gesticht door de heilige Clara van Assisi, van wie Franciscus veel hield, omdat ze de heilige armoede net zo was toegedaan als hijzelf. Vandaar dat een gedeelte van de vrouwelijke volgelingen van Franciscus bekendstaat als de Clarissen.

In het 'Zonnelied', één van zijn nagelaten werken, bezingt hij als ware minestreel de volmaaktheid van de Schepping, van de cyclus van leven en dood. Hij hechtte grote waarde aan de natuur en al wat leeft. Volgens de overlevering sprak hij met de dieren.

Op 24 september 1224 kreeg de Heilige Franciscus stigmata. In de winter of lente daarna zong hij voor het eerst zijn bekende Zonnelied.

Hij stierf op de avond van 3 oktober 1226 nadat hij vergiffenis had gevraagd aan broeder ezel, zijn lichaam, omdat hij het in dienst van Christus zo weinig genoegens had geschonken.

De Heilige Franciscus van Assisi wordt afgebeeld in het verschoten grauw-bruine habijt dat hij altijd droeg.
Hij draagt als gordel een touw met drie knopen. Verder heeft hij (vanaf de 16e eeuw) vaak een schedel bij zich, die de vergankelijkheid van al het stoffelijke symboliseert.

Franciscus preekte immers de waardeloosheid van alle aardse goederen. Hij verbond dit met een grote waardering voor al het geschapene, zoals mag blijken uit zijn bekende Zonnelied.

Sinds 1979 is hij ook patroon van het milieu, van milieubeschermers en ecologen. Zo is hij ook patroon van vogels en andere dieren.
De voorspraak van de Heilige Franciscus van Assisi wordt ingeroepen tegen de pest en hoofdpijn.

Weerspreuken

Vanaf Franciscusdag,
de boer zaaien mag

Vroeger trokken de biezenstekkers er op 4 oktober op uit om vóór de winter hun voorraad in te slaan.
Met die biezen vlochten ze dan hun manden.
De volgende weerspreuk illustreert dit gegeven:

Sint-Franciscus van Assiezen,
maakt sterk de tenen en de biezen